Rat mong nhan duoc danh gia va gop y cua cac ban. Xin hay click vao day

Tïy theo tõng vïng, gái c¸ còng ®a d¹ng c¸ch lµm c¸ch ¨n. Ngoµi gái sanh cÇm ®­îc lµm tõ c¸c lo¹i c¸ sèng, gái c¸ nãi chung lµ gái t¸i, ­íp b»ng me, dÊm, chanh, khÕ... MiÒn trung cã nhiÒu thø c¸... dïng lµm gái c¸ ®ång, c¸ sèng, c¸ biÓn vµ cïng víi sù ®a d¹ng cña c¸ch chÕ biÕn, gia vÞ, rau cá, b¹n sÏ cã c¬ héi lùa chän ®ñ lo¹i gái: gái kh«, gái ghÐm, gái chÊm n­íc m¾m, gái n­íc lÌo... ®Ó b¹n th­ëng thøc.

Trêi sinh ra mu«n loµi c¸ th× con ng­êi còng cã v« sè c¸ch ¨n. C¸ kho, canh c¸, c¸ om, c¸ r¸n, c¸ xµo, ch¶ c¸, hñ tiÕu c¸, lÈu c¸, miÕn c¸... Råi th× lµm ®ñ lo¹i m¾m: m¾m nguyªn con, m¾m xay n¸t, m¾m trén thÝnh, trén x«i, m¾m ¨n sèng, m¾m nÊu chÝn, m¾m chiªn, m¾m trén thÞt b¨m vµ trøng, m¾m ñ chua. L¹i nghe ®ån c¶ chÌ ngät nÊu b»ng kh« c¸ c¬m ®inh h­¬ng, b»ng c­íc vi c¸.

Nh­ng cã mét c¸ch ¨n ngon vµ thó vÞ, nh¾c ®Õn lµ thÌm, ®ã lµ gái c¸.

Cã nhiÒu kiÓu gái c¸: gái kh«, gái ghÐm, gái trén, gái chÊm n­íc m¾m, gái chan n­íc lÌo, gái sanh cÇm... Nãi n«m na hoÆc tra tõ ®iÓn còng vËy, gái th­êng ®­îc hiÓu lµ mãn ¨n lµm b»ng c¸ sèng ¨n kÌm víi rau th¬m. Thùc ra ch¼ng ph¶i ®¬n gi¶n vËy ®©u, ph¶i chän ®óng loµi c¸ nµo ®Ó lµm gái ra gái, ph¶i chän thø rau th¬m nµo ¨n gái cho thÝch hîp, råi th× c¸ch lµm c¸, c¸ch trén gái, c¸ch pha chÕ n­íc m¾m, c¸ch nÊu nåi n­íc lÌo. Mçi ®Þa ph­¬ng cã c¸ch lµm gái vµ ¨n gái c¸ cña riªng m×nh. Ch¾c ch¾n mãn gái c¸ ë miÒn trung kh¸c mãn gái c¸ ë ®ång b»ng s«ng Cöu Long hay miÒn ch©u thæ s«ng Hång.

¨n gái sanh cÇm lµ ¨n c¸c lo¹i c¸ cßn sèng, lo¹i c¸ nhá cã vÈy.

MiÖt biÓn chän c¸ mai, c¸ trÝch võa kÐo l­íi lªn cßn nh¶y, nÕu c¸ ®· ®­a vµo bê th× ph¶i cßn t­¬i rãi. ChuÈn bÞ s½n mÊy cäng hµnh l¸, d¨m tr¸i ít, vµi h¹t muèi. Ai ¨n sanh cÇm th× tù tay m×nh b¾t c¸, tuèt vÈy, ng¾t bá ®Çu bá ruét, röa s¬, kÑp tÐp hµnh råi cø thÕ, c¾n tr¸i ít, nhai thªm h¹t muèi. Nhai ph¶i nghe r¹o r¹o, nhai cµng n¸t c¸c t¬i, vÞ sanh cÇm cµng ngät, cµng thÊm. Híp tÝ r­îu, m¾t lim dim, lóc Êy tÊt c¶ nh÷ng g× tuyÖt nhÊt trªn thÕ gian ®Òu nh­ ng­ng ®äng l¹i. MÊy «ng giµ r¨ng rông kh«ng cßn nhai ®­îc n÷a, khi gÆp ®¸m nhËu sanh cÇm, nh×n bän trÎ ¨n mµ ch¶y n­íc miÕng, nuèi tiÕc thêi trai trÎ. Mµ sanh cÇm chØ nªn ¨n 3 miÕng th«i, ®õng thÊy ngon ¨n nhiÒu sÏ gÆp l¾m ®iÒu bÊt lîi.

Cßn n÷a gái c¸ kh«ng ph¶i lµm b»ng c¸ sèng mµ lµ gái t¸i, nh­ng kh«ng ®­îc dïng löa. C¸ ®ång th× chän c¸ diÕc lµ nhÊt, thø ®Õn lµ c¸ tr¾m, c¸ chÇy, c¸ m·. C¸ biÓn lµm gái th­êng chän c¸c loµi cã thÞt tr¾ng trong, cã vÈy, m×nh nhá nh­ c¸ mai, c¸ trÝch, c¸ ®ôc, nh­ng còng cã khi lµm tõ c¸c loµi c¸ lín nh­ c¸ mó, c¸ chÎm, c¸ bÏo. §«i khi thÌm gái mµ t×m kh«ng ra loµi c¸ ®óng ®iÖu, t¹m "v¬ bËy" c¸ chØ, c¸ phÌn, c¸ ®æng ®Ó bãp gái dÉu ch¶ ra g×, nh­ng còng t¹m an ñi ®ì ®­îc c¬n ghiÒn. C¸ lµm gái chØ lÊy thÞt, bá x­¬ng sèng, nÕu cã x­¬ng d¨m ph¶i khÝa b¨m nhá. Tuy nhiªn, c¸ mai cã ng­êi lµm gái vÉn ®Ó x­¬ng ¨n cho gißn, cho ®·.

Gái t¸i lµ lµm sao cho thÞt c¸ tõ mÇu tr¾ng trong chuyÓn sang mÇu tr¾ng ngµ b»ng c¸ch dïng c¸c chÊt chua nh­ phÌn, dÊm, me, chanh, khÕ, xoµi sèng, me non, nh­ng cã ng­êi l¹i dïng chÊt ch¸t nh­ trén thÝnh trén hoa chuèi th¸i nhá, trén n­íc ®ät æi. Ng©m c¸ b»ng phÌn, b»ng dÊm, sau ®ã ph¶i röa vµ v¾t kiÖt n­íc, cßn nÕu trén c¸c vÞ chua ch¸t kh¸c th× v¾t thÞt c¸ tr­íc khi trén. ë miÖt v­ên, c¸ diÕc lµm gái th­êng gãi tõng t¶ng thÞt c¸ vµo giÊy b¶n cho rót n­íc, nhÐt gái c¸ vµo trong hò g¹o hoÆc "cµ t¨ng" lóa ®Ó nhiÖt tõ g¹o hay lóa lµm cho thÞt c¸ ®­îc t¸i chÝn, sau ®ã lÊy t¶ng thÞt c¸ ra, th¸i l¸t máng, trén thÝnh b¾p rang hay g¹o rang gi· nhá.

Rau th¬m ¨n c¸ gái chän thø nµo tïy theo khÈu vÞ vµ tËp tôc mçi vïng. Cã n¬i kh«ng ¨n gái c¸ víi ngß nh­ng cã n¬i l¹i x¾t ngß thËt mÞn trén víi gái c¸. Th­êng c¸c lo¹i rau qu¶ ¨n víi gái c¸ lµ chuèi ch¸t, khÕ chua, rau diÕp c¸, rau hóng, l¸ ®inh l¨ng, ®ät xoµi, ®ät xép, b«ng so ®òa...

Lµm gái c¸ kh«ng ph¶i chØ biÕt t¸i thÞt c¸ vµ chän rau qu¶ thÝch hîp ¨n kÌm, mµ ph¶i biÕt trén gái nÕu lµm gái kh«, gái ghÐm, biÕt ®©m ®óng c¸ch mét cèi n­íc m¾m, biÕt nÊu th¬m ngon mét nåi n­íc lÌo. Gái kh«, gái ghÐm lµ gái ¨n kh«ng cÇn n­íc m¾m mµ ®· ®­îc trén ®ñ 5 vÞ: mÆn, chua, ngät, cay, bÐo víi tû lÖ lµm sao cho gái m»n mÆn, ngßn ngät, chua chua, cay cay, beo bÐo. VÞ bÐo nÕu kh«ng cã ®Ëu phéng rang gi· nhá th× dïng mÌ rang hoÆc dïng c¶ hai thø, ®«i khi cho thªm thÞt heo ba räi luéc th¸i chØ. Gái chÊm n­íc m¾m th× thÞt c¸ khi ¨n ph¶i chÊm n­íc m¾m gái. N­íc m¾m gái pha chÕ rÊt c«ng kü. N­íc m¾m ph¶i thËt ngon, ít tái ®©m thËt nhuyÔn nh­ t­¬ng, vÞ chua Ýt khi dïng chanh mµ dïng me chÝn ®· bá hét, vÞ ngät vµ vÞ bÐo kh«ng dïng ®­êng vµ ®Ëu phéng mµ chØ dïng kÑo ®Ëu phéng ngoµi ra ph¶i chØ cho thªm chuèi sø thËt chÝn ®Ó m¾m gái ®­îc sÒn sÖt, khi chÊm c¸ th× n­íc m¾m bÕt vµo miÕng c¸.

¡n gái c¸ th­êng víi b¸nh tr¸ng (b¸nh ®a) n­íng, nh­ng còng cã ng­êi ¨n b¸nh tr¸ng sèng nhóng n­íc, cuèn gái c¸ víi rau vµ c¶ víi b¸nh tr¸ng n­íng bãp vôn råi chÊm m¾m. L¹i cã vïng ¨n gái víi bón vµ cho r»ng ¨n víi bón ngon h¬n ¨n víi b¸nh tr¸ng.

N­íc lÌo ¨n gái chan nÊu tõ ®Çu, x­¬ng c¸ ®· läc thÞt, nÊu më vung, löa riu riu, läc lÊy n­íc trong, nªm tÝ me, tÝ muèi, tÝ ®­êng, bá vµi cäng hóng quÕ, cäng ngæ cho th¬m. ¡n gái chan lµ trén chung vµo trong t« c¶ bón, rau, b¸nh tr¸ng vµ chan n­íc lÌo nãng.

Trén gái vµ ®©m n­íc m¾m gái thËt cay th× ¨n gái cµng ngon, ¨n võa xuýt xoa, võa giµn giôa n­íc m¾t, n­íc mòi. ¡n gái th× ph¶i uèng r­îu. ¡n gái ph¶i chËm r·i, kh«ng cèt ë nhiÒu, chØ ®ñ tËn h­ëng vÞ ngät cña gái, kþ nhÊt lµ ¨n lÊy no, nhåm nhoµm, hïng hôc.

Cã b¹n ph­¬ng xa ®Õn nhµ, chñ nh©n hiÕu kh¸ch mêi b¹n ¨n gái chØ dän lµm sao cho b¹n thßm thÌm, muèn ¨n thªm mµ kh«ng cßn, ®Ó b¹n nhí m·i mãn gái c¸ quª m×nh.

§øc Khiªm