Site hosted by Angelfire.com: Build your free website today!
  ວັງຫລວງແລະວັງຫນ້າ

07/30/05

Home
ວັງຫລວງແລະວັງຫນ້າ
ເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວົງ: ເພິ່ນຢືນຢູ່ຈຸດໃດແທ້?
ເຈົ້າເພັຊຣາດ: ຣັຖບຸຣຸດຂອງຊາດລາວ
ເຈົ້າເພັຊຣາດ: ພາກວິເຄາະວິຈານ
Iron Man of Laos
Chapter1: Biography of Prince Phetsarath
Chapter 2: The Japanese seize Laos
Chapter 3: Dismissal from Viceroy
Chapter 4: Eleven years in Thailand
Chapter 9: Phetsarath is invited to return
Chapter 10: A critique of Phetsarath's neutrality
ເຈົ້າບຸນອຸ້ມ ນະຈໍາປາສັກ
ເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວັທນາ
The politics of ritual & remembrance
ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ: ຄວາມເປັນກາງຢູ່ໃສ?
ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ ຕອນທີ໒
ເຈົ້າຊີວິດ
ເຈົ້າເພັຊຣາດ
ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ
ເຈົ້າສຸພານຸວົງ
ເຈົ້າຈອມທັງຫລາຍ
Lao history ແລະເພງຊາດລາວ
ອະຣັມພະບົດແລະຄວາມເປັນມາຂອງເມືອງລາວ
ເຈົ້າສຸພານຸວົງ: ເຈົ້າຊາຍແດງ
Khun Borom Stories

 

ຕອນທີ໒: ຫວັງຫລວງແລະວັງຫນ້າ

 

ຮູ້ສຶກວ່າ ບັນຫາເລື້ອງຄວາມຂັດແຍ້ງລະຫວ່າງຫວັງຫລວງກັບວັງຫນ້າໄດ້ຮັບຄວາມສົນໃຈເປັນພິເສດໃນການຂຽນປວັດສາດລາວໃນຊ່ວງທ້າຍສັຕວັດທີ໑໙ເຖີງກາງສັຕວັດທີ໒໐ ເພື່ອຄວາມເຂົ້າໃຈແກ່ບັນຫານີ້ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງຂໍເອົາມາເລົ່າສູ່ທຸກໆທ່ານຟັງເນື່ອງໃນໂອກາດນີ້ດ້ວຍ

 

ແຕ່ກ່ອນກີ້ ການປົກຄອງຂອງເມືອງລາວເຮົາມີແຕ່ຫວັງຫລວງ ຫລືຜູ້ປົກຄອງແຜ່ນດິນຊຶ່ງກໍຄືເຈົ້າຊີວິດນັ້ນເອງ ຕໍ່ມາເມື່ອເມືອງລາວນໍາແບບການປົກຄອງຂອງສຍາມໂດຍສະເພາະແມ່ນຫລັງຈາກທີ່ສຍາມເຂົ້າມາອິດທິພົນໃນບ້ານເມືອງເຮົາຫລັງຈາກປີ໑໗໗໙ ກໍເກີດມີຫວັງຫລວງແລະວັງຫນ້າຂຶ້ນ ວັງຫນ້າກໍຄືຕໍາແຫນ່ງອຸປຣາດຊຶ່ງກໍຄືເຈົ້າຊີວິດຜູ້ທີສອງນັ້ນເອງ ໃນຊື່ຂອງມັນເອງກໍບົ່ງບອກແລ້ວວ່າຖ້າເກີດມີຫຍັງເກີດຂຶ້ນກັບເຈົ້າຊີວິດ ເຈົ້າຊີວິດຜູ້ທີສອງກໍຈະຂຶ້ນແທນ ບັນຫາມັນມີຢູ່ວ່າ ການຕັ້ງຕໍາແຫນ່ງອຸປຣາດນັ້ນແມ່ນສຍາມເປັນຜູ້ຕັ້ງໃຫ້ ດັ່ງນັ້ນເຂົາຈຶ່ງຕັ້ງຜູ້ໃດກໍຕາມທີ່ເຂົາເຫັນວ່າ ຈະທ່ວງດຶງອໍານາດຂອງເຈົ້າຊີວິດ ແລະທີ່ສໍາຄັນທີ່ສຸດຕໍາແຫນ່ງອຸປຣາດນີ້ແມ່ນສຍາມບໍ່ຕັ້ງລູກເຈົ້າຊີວິດຜູ້ທີຈະສືບຕໍ່ບັນລັງດັ່ງທີ່ເຄີຍປະຕິບັດມາໃນການປົກຄອງຂອງສຍາມເອງ ໃນປວັດຂອງສຍາມ ມີບາງຄັ້ງສຍາມກໍຕັ້ງນ້ອງເຈົ້າຊີວິດເປັນມະຫາອຸປຣາດດັ່ງສໄມຂອງຣາມາທີ໑ ແຕ່ເຖີງຢ່າງໃດຄົນຜູ້ທີ່ຖືກແຕ່ງຕັ້ງກໍຍັງຢູ່ຖັນແຖວທີ່ໄວ້ເນື້ອເຊື່ອໃຈຂອງເຈົ້າຊີວິດຢູ່ດີ

 

ກໍຣະນີລາວເຮົານັ້ນ ອາດຈະເປັນເຈຕນາຂອງສຍາມທີ່ຢາກສ້າງຄວາມແຕກແຍກພາຍໃນ ຕໍາແຫນ່ງມະຫາອຸປຣາດນີ້ຈຶ່ງນໍາຜົນຮ້າຍຫລາຍກ່ວາຜົນດີມາສູ່ການປົກຄອງຂອງລາວເຮົາ ແລະເມື່ອເຂົ້າມາປົກຄອງເມືອງລາວໃນປີ໑໘໙໓ເປັນຕົ້ນມາ ຝຣັ່ງກໍຍັງຮັກສາການປົກຄອງແບບເກົ່ານັ້ນໄວ້ຄືເກົ່າ ຊຶ່ງທໍາອິດກໍບໍ່ຄ່ອຍມີບັນຫາຫຍັງ ຈະມີແດ່ກໍຕໍ່ເມື່ອເຈົ້າສັກກະຣິນເສັຽຊີວິດລົງ ຝຣັ່ງກໍຕັ້ງເຈົ້າສີສວ່າງວົງຜູ້ຊຶ່ງເປັນອົງມົງກຸດຣາຊກຸມມານຂຶ້ນແທນ ໂດຍການສີກຫນ້າມະຫາອຸປຣາດບຸນຄົງທີ່ຍັງຄົງມີຊີວິດຢູ່ ຈະດ້ວຍເຫດນີ້ເປັນເຄົ້າ ຜູ້ທີ່ຂຽນປວັດສາດລາວຕໍ່ແຕ່ນັ້ນມາຈຶ່ງມັກກ່າວອ້າງຄວາມຂັດແຍ້ງຂອງຫວັງຫລວງແລະວັງຫນ້າມາຈົນທົ່ວເຖີງທຸກວັນນີ້

 

ເພື່ອລົງເລິກເຖີງບັນຫາເລື້ອງນີ້ ເຮົາມາພາກັນໃຈ້ແຍກເບິ່ງວ່າ ສາຍຂອງຫວັງຫລວງແລະວັງຫນ້າມີຄວາມຂັດແຍ້ງກັນແທ້ບໍ່? ຖ້າມີແທ້ ມັນມີຫລາຍປານໃດ? ແລະຜົນຂອງຄວາມຂັດແຍ້ງນີ້ ກໍ່ໃຫ້ເກີດຫຍັງແດ່ສໍາລັບທັງສອງຝ່າຍ?

 

ຕາມການໃຈ້ແຍກຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ເລື້ອງຄວາມຂັດແຍ້ງຫັ້ນມີຈິງແທ້ ແຕ່ມັນຊິຫນັກຫລືຫລາຍປານໃດ ນັ້ນເປັນອີກເລື້ອງນຶ່ງ ທາງຝ່າຍຫວັງຫລວງຊຶ່ງເປັນຝ່າຍໄດ້ປຽບເພາະເປັນຝ່າຍຄອງແຜ່ນດິນນັ້ນ ກໍຄິດວ່າຕົນນັ້ນເປັນຜູ້ມີສິດໂດຍຖານະຫລືໂດຍຖືກຕ້ອງຕາມທັມນອງຄອງທັມໂດຍແທ້ຈິງ ສ່ວນຝ່າຍວັງຫນ້າຊຶ່ງເປັນຝ່າຍເສັຽປຽບກໍຄິດໃນທາງກົງກັນຂ້າມ ທໍານອງວ່າຕົນຄວນມີທາງເປັນພະເຈົ້າແຜ່ນດິນຢູ່ຄືກັນ ເພາະຕົນເປັນເຈົ້າຊີວິດຜູ້ທີສອງ ເຫດທີ່ບໍ່ໄດ້ເປັນກໍເພາະການຫລີ້ນພັກຫລີ້ນພວກ ຫລືພາຍນອກເຂົ້າມາແຊກແຊງ ດັ່ງຝຣັ່ງເສດເປັນຕົ້ນ ດ້ວຍວ່າຝ່າຍວັງຫນ້າຢູ່ໃນທ່າທີ່ເສັຽປຽບ ດັ່ງນັ້ນມັນຈຶ່ງບໍ່ແປກທີ່ຈະເຫັນຝ່າຍນີ້ ຕັ້ງຫນ້າຢາກພິສູດໃຫ້ໂລກເຫັນວ່າ ຕົນນັ້ນມີດີບໍ່ນ້ອຍຫນ້າກ່ວາຫລືຖ້າເວົ້າຢ່າງບໍ່ເກງໃຈກໍອາດຈະເປັນວ່າ ຕົນນັ້ນດີກ່ວາຜູ້ທີ່ຖືກເອີ້ນວ່າເຈົ້າຊີວິດເປັນຕັ້ງຫລາຍເທົ່າອີກດ້ວຍ ຊຶ່ງຕົວຈິງກໍຂ່ອນຂ້າງຈະພິສູດວ່າ ເຊື້ອສາຍຂອງເຈົ້າບຸນຄົງຝ່າຍວັງຫນ້ານັ້ນ ລ້ວນແລ້ວແຕ່ມີບົດບາດໃນດ້ານການເມືອງການປົກຄອງລາວ ນັບຕັ້ງແຕ່ເຈົ້າເພັຊຣາດ ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ ຈົນເຖີງເຈົ້າສຸພານຸວົງຜູ້ເປັນນ້ອງຫລ້າ ສ່ວນທາງຝ່າຍເຈົ້າແຜ່ນດິນສີສວ່າງວົງ ຮູ້ສຶກວ່າຈະເປັນຝ່າຍອະນຸຣັກນິຍົມ ເຊື້ອສາຍຂອງເພິ່ນນັ້ນຂ່ອນຂ້າງຢູ່ໃນທ່າຮັບ ຜົນກໍຄືເປັນເຫດໃຫ້ໄປບໍ່ທັນສະພາບການຈັກເທື່ອ ດັ່ງທີ່ປາກົດໃນພາກການປະຕິບັດຕົວຈິງຂອງເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວັທນາແລະອົງມົງກຸດຣາຊກຸມມານເຈົ້າຟ້າຊາຍສວ່າງນັ້ນເອງ

 

ຂ້າພະເຈົ້າຄິດວ່າ ເລື້ອງຄວາມຂັດແຍ້ງນີ້ມີທາງຈະຫລີກລ້ຽງໄດ້ ຫາກຕ່າງຝ່າຍຕ່າງຫຍັບເຂົ້າຫາກັນແດ່ຈັກຫນ້ອຍນຶ່ງ ເລື້ອງຈະເປັນຢ່າງໃດນັ້ນໃນພາກຕົວຈິງນັ້ນ ຂໍເຊີນທ່ານຕິດຕາມຕໍ່ໄປໃນຕອນຫນ້າ

 

 

 

 

Home | ວັງຫລວງແລະວັງຫນ້າ | ເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວົງ: ເພິ່ນຢືນຢູ່ຈຸດໃດແທ້? | ເຈົ້າເພັຊຣາດ: ຣັຖບຸຣຸດຂອງຊາດລາວ | ເຈົ້າເພັຊຣາດ: ພາກວິເຄາະວິຈານ | Iron Man of Laos | Chapter1: Biography of Prince Phetsarath | Chapter 2: The Japanese seize Laos | Chapter 3: Dismissal from Viceroy | Chapter 4: Eleven years in Thailand | Chapter 9: Phetsarath is invited to return | Chapter 10: A critique of Phetsarath's neutrality | ເຈົ້າບຸນອຸ້ມ ນະຈໍາປາສັກ | ເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວັທນາ | The politics of ritual & remembrance | ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ: ຄວາມເປັນກາງຢູ່ໃສ? | ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ ຕອນທີ໒ | ເຈົ້າຊີວິດ | ເຈົ້າເພັຊຣາດ | ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ | ເຈົ້າສຸພານຸວົງ | ເຈົ້າຈອມທັງຫລາຍ | Lao history ແລະເພງຊາດລາວ | ອະຣັມພະບົດແລະຄວາມເປັນມາຂອງເມືອງລາວ | ເຈົ້າສຸພານຸວົງ: ເຈົ້າຊາຍແດງ | Khun Borom Stories

This site was last updated 07/30/05