Site hosted by Angelfire.com: Build your free website today!
  ເຈົ້າສຸພານຸວົງ: ເຈົ້າຊາຍແດງ

08/02/05

Home
ວັງຫລວງແລະວັງຫນ້າ
ເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວົງ: ເພິ່ນຢືນຢູ່ຈຸດໃດແທ້?
ເຈົ້າເພັຊຣາດ: ຣັຖບຸຣຸດຂອງຊາດລາວ
ເຈົ້າເພັຊຣາດ: ພາກວິເຄາະວິຈານ
Iron Man of Laos
Chapter1: Biography of Prince Phetsarath
Chapter 2: The Japanese seize Laos
Chapter 3: Dismissal from Viceroy
Chapter 4: Eleven years in Thailand
Chapter 9: Phetsarath is invited to return
Chapter 10: A critique of Phetsarath's neutrality
ເຈົ້າບຸນອຸ້ມ ນະຈໍາປາສັກ
ເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວັທນາ
The politics of ritual & remembrance
ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ: ຄວາມເປັນກາງຢູ່ໃສ?
ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ ຕອນທີ໒
ເຈົ້າຊີວິດ
ເຈົ້າເພັຊຣາດ
ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ
ເຈົ້າສຸພານຸວົງ
ເຈົ້າຈອມທັງຫລາຍ
Lao history ແລະເພງຊາດລາວ
ອະຣັມພະບົດແລະຄວາມເປັນມາຂອງເມືອງລາວ
ເຈົ້າສຸພານຸວົງ: ເຈົ້າຊາຍແດງ
Khun Borom Stories

 

ພາກທີແປດ

 

ເຈົ້າສຸພານຸວົງ: ເຈົ້າຊາຍແດງ

 

ກ່ອນອື່ນຫມົດ ຕ້ອງຂໍບອກລ່ວງຫນ້າວ່າ ເລື້ອງເຈົ້າສຸພານຸວົງນີ້ເປັນເລື້ອງທີ່ສະເທືອນໃຈຂ້າພະເຈົ້າ ບໍ່ຫນ້ອຍໄປກ່ວາເລື້ອງເຈົ້າເພັຊຣາດ ຫລືອາດຈະຫລາຍກ່ວາກໍເປັນໄປ ເນື່ອງຈາກມັນກ່ຽວພັນໂດຍກົງກັບຫລາຍຮ້ອຍພັນຊີວິດ ທີ່ຈະຕ້ອງມາຣະເຫ່ເຣຣ່ອນໄປຢູ່ຕ່າງແດນດັ່ງທີ່ເປັນຢູ່ໃນທຸກວັນນີ້ ອີກຢ່າງຂ້າພະເຈົ້າພ້ອມທັງຄົນລາວຜູ້ຮັກຊາດເປັນຈໍານວນບໍ່ຫນ້ອຍ ທີ່ຫວັງຕໍ່ເຈົ້າສຸພານຸວົງໃຫ້ສືບແນວທາງເຈົ້າເພັຊຣາດ ໃຫ້ຖືຜົນປໂຍດຂອງຊາດບ້ານເມືອງເປັນໃຫຍ່ ດັ່ງນັ້ນ ເມື່ອຄວາມຫວັງຕ້ອງມາມີອັນເປັນໄປ ມັນກໍຄົງຫລີກບໍ່ມົ້ມທີ່ຂໍ້ຂຽນຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈະສະທ້ອນເຖີງຄວາມຜິດຫວັງນັ້ນ ແຕ່ເຖີງຢ່າງໃດ ຂ້າພະເຈົ້າກໍຈະພະຍາຍາມຂຽນເລື້ອງນີ້ ຊຶ່ງເປັນເລື້ອງທີ່ມີຜົນກະທົບອັນຍາວໄກ ແກ່ຊາດບ້ານເມືອງ ແລະຄົນລາວບໍ່ວ່າຢູ່ນອກຫລືໃນປະເທດ ໄດ້ຮັບຮູ້ວ່າ ເສັ້ນທາງຂອງຄົນໆນຶ່ງນັ້ນ ສາມາດທີ່ຈະຫັນປ່ຽນປວັດສາດໄດ້ ຢ່າງທີ່ຄົນເຮົາເຈົ້າຂ້ອຍຍາກທີ່ຈະເຂົ້າໃຈໄດ້

 

ຂ້າພະເຈົ້າຂໍເລີ້ມເລື້ອງແຕ່ຄາວທໍາອິດທີ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮູ້ຈັກກັບເຈົ້າສຸພານຸວົງ ແລະມີແນວຄິດທີ່ດີຕໍ່ເພິ່ນສເມີມາ ອາດຈະເປັນຍ້ອນວ່າ ຕັ້ງແຕ່ສໄມຢູ່ເມືອງທ່າແຂກໃນທົສວັດທີ໖໐ຫັ້ນ ບາງຄັ້ງບາງຄາວ ກໍໄດ້ຍິນຜູ້ເຖົ້າຜູ້ແກ່ເວົ້າເຖີງວິຣະກັມຂອງເຈົ້າສຸພານຸວົງ ຄາວທີ່ເພິ່ນນໍາກໍາລັງລາວອິສຣະຕໍ່ສູ້ກັບການຕ່າວຄືນມາຂອງຝຣັ່ງເສດຢູ່ທ່າແຂກໃນປີ໑໙໔໖ ຈົນວ່າເພິ່ນນັ້ນຖືກຍິງຂະນະຂ້າມນໍ້າຂອງສູ່ຈັງຫວັດນະຄອນພະນົມ ແລະກໍເກືອບໆເອົາຊີວິດບໍ່ລອດພຸ້ນ ການໄດ້ຍິນໄດ້ຟັງດັ່ງກ່າວ ເຖີງຂ້າພະເຈົ້າຈະຍັງອ່ອນເຍົາຢູ່ ແຕ່ກໍພໍຮູ້ວ່າ ເຈົ້າສຸພານຸວົງຄືຜູ້ຮັກຊາດ ບໍ່ຕ່າງຫຍັງກັບເຈົ້າອະນຸທີ່ຂ້າພະເຈົ້າເຄົາລົບຮັກເປັນຢ່າງຍິ່ງ

 

ມາສໄມຂຶ້ນມາຢູ່ວຽງຈັນໃນທົສວັດທີ໗໐ ຂ້າພະເຈົ້າກໍມີໂອກາດໄດ້ອ່ານປື້ມ Laos: War and revolution ທີ່ມີເລື້ອງລາວບາງຕອນເວົ້າເຖີງເຈົ້າສຸພານຸວົງທໍານອງວ່າ ເພິ່ນເດີນຕາມຮອຍຂອງເຈົ້າອະນຸ ຂ້າພະເຈົ້າກໍແຮ່ງເຄົາລົບນັບຖືເພິ່ນ ຄືເຈົ້າອະນຸຜູ້ທີ່ສອງດີໆນັ້ນເອງ ລະຫວ່າງກ່ອນການໂຮມລາວຄັ້ງທີສາມໃນປີ໑໙໗໓ ຂ້າພະເຈົ້າກໍໄດ້ຟັງວິທຍຸຂອງຝ່າຍປະເທດລາວ ໂດຍທໍາອິດແມ່ນບິດາຂອງຂ້າພະເຈົ້າເລີ້ມຟັງກ່ອນ ແລະຕໍ່ມາຂ້າພະເຈົ້າກໍຟັງຄືກັນ ຈະວ່າແລ້ວ ຂ້າພະເຈົ້າຄາວນັ້ນ ຖືເຈົ້າສຸພານຸວົງຄືຜູ້ຮັກຊາດແທ້ ແລະກໍຫວັງຕໍ່ເພິ່ນວ່າ ຈະເປັນຜູ້ນໍາພາຊາດບ້ານເມືອງໄປສູ່ຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ ຄືໃນສໄມທີ່ອະນາຈັກລ້ານຊ້າງເຄີຍຮຸ່ງເຮືອງເຫລືອງເຫລື້ອມມາ  

 

ຈາກຈຸດນີ້ເປັນເບື້ອງຫລັງ ທ່ານຜູ້ອ່ານກໍພໍຈະເດົາໄດ້ວ່າ ເລື້ອງລາວຂອງເຈົ້າສຸພານຸວົງ ສິ່ງທີ່ເປັນຕົວແທນ ແລະຄວາມລົ້ມເຫລວຂອງເພິ່ນ ລ້ວນມີຜົນກະທົບຕໍ່ຄວາມເປັນລາວ ຫລາຍຂນາດໃດ ຂໍຄຸນພະຄຸນເຈົ້າທີ່ຄຸ້ມຄອງກຸງສີສັຕນະຄະນະຫຸດ ອຸດຕະມະຣາຊທານີ ຕລອດມາ ຈົ່ງນໍາພາຂໍ້ຂຽນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ໄປສູ່ຄວາມຈິງແລະຄວາມເປັນທັມດ້ວຍເຖີດ

 

ເລື້ອງກ່ຽວກັບເຈົ້າສຸພານຸວົງມີດັ່ງຕໍ່ໄປນີ້:

  1. ເຈົ້າສຸພານຸວົງເປັນມາຢ່າງໃດ?
  2. ຕອນໃດແທ້ທີ່ເຈົ້າສຸພານຸວົງເລີ້ມເປັນເຈົ້າຊາຍແດງ?
  3. ເຈົ້າສຸພານຸວົງຕ້ອງການຫຍັງແທ້?
  4. ເຈົ້າສຸພານຸວົງສ້າງຊາດຫລືທໍາລາຍຊາດ?
  5. ອະນຸສອນຂອງເຈົ້າສຸພານຸວົງ?

 

ຕໍ່ລົງໄປນີ້ຄືເລື້ອງລາວຂອງເຊື້ອຫນໍ່ຂຸນບໍຣົມຄົນສຸດທ້າຍ ທີ່ມີບົ່ງທິດຊີ້ເຂັ້ມຂອງໂຊກຊະຕາປະຊາຊາດລາວ

 

1. ເຈົ້າສຸພານຸວົງເປັນມາຢ່າງໃດ?

 

ເຈົ້າສຸພານຸວົງເກີດເມື່ອວັນທີ໑໓ເດືອນກໍຣະກະດາປີ໑໙໐໙ ເພິ່ນເປັນລູກຊາຍຄົນສຸດທ້າຍ ຂອງເຈົ້າມະຫາອຸປຣາດບຸນຄົງ ອ້າຍໆຂອງເພິ່ນທີ່ຮ່ວມສາຍໂລຫິດນໍາກັນກໍຄືເຈົ້າເພັຊຣາດ ແລະ ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ ແຕ່ດ້ວຍວ່າມານດາຂອງເພິ່ນເປັນຄົນທໍາມະດາ ບໍ່ແມ່ນເຊື້ອເຈົ້າ ນີ້ຄົງເປັນສາເຫດອັນນຶ່ງ ທີ່ເພິ່ນອາດຕ່າງແນວຄິດຈາກອ້າຍທັງສອງຂອງເພິ່ນ ກໍເປັນໄດ້

 

ເຈົ້າສຸພານຸວົງຮຽນຈົບວິຊາພະແນກວິສວະກອນຈາກປະເທດຝຣັ່ງເສດ ວ່າກັນວ່າ ເພິ່ນເປັນນັກຮຽນທີ່ດີເດ່ນແລະສຽບແຫລມ ນອກຈາກປຣິນຍາດັ່ງກ່າວແລ້ວ ເພິ່ນຍັງປາກເວົ້າພາສາໄດ້ເປັນຕັ້ງສິບກ່ວາພາສາ ຫລັງຈາກຮຽນຈົບມາ ຝຣັ່ງກໍສົ່ງໃຫ້ເພິ່ນໄປປະຈໍາການຢູ່ປະເທດວຽດນາມ ອາດຈະເປັນຍ້ອນວ່າ ເພິ່ນໄປປະຈໍາການຢູ່ວຽດນາມຕັ້ງແຕ່ຍັງຫນຸ່ມແຫນ້ນ ເພິ່ນກໍເລີຍໄດ້ພັລຍາຄົນວຽດນາມ ປະກອບກັບສໄມນັ້ນ ມີການຕື່ນຕົວທາງດ້ານການເມືອງຢ່າງຮຸນແຮງທີ່ວຽດນາມ ເຈົ້າສຸພານຸວົງຈຶ່ງໄດ້ຮັບອິດທິພົນອັນນັ້ນໄປໃນຕົວ ຊຶ່ງນີ້ນັບວ່າ ເປັນຄວາມຮັບຮູ້ແລະຕື່ນຕົວທີ່ຜູ້ນໍາລາວໃນສໄມຣຸ່ນລາວຄາວດຽວກັນ ບໍ່ໄດ້ສັມຜັດແລະຝັນເຝີ້ນໍາ

 

ອີກຢ່າງ ໃນປື້ມບຸຣຸດເຫລັກຂອງລາວ ເຈົ້າເພັຊຣາດກໍຂຽນໄວ້ວ່າ ເຈົ້າສຸພານຸວົງເປັນຄົນອາລົມຮ້ອນ ດັ່ງນັ້ນ ເຖີງວ່າເພິ່ນຈະມີແນວຄວາມຄິດທີ່ກ້ວາງໄກ ແລະເປັນຄົນທີ່ເຮັດແທ້ທໍາຈິງກໍຕາມ ມັນກໍເປັນໄປໄດ້ຫລາຍ ທີ່ເພິ່ນຈະຄິດເຫັນເຫດການຢ່າງບໍ່ຮອບຄອບ ຊຶ່ງເປັນວິໄສຂອງຜູ້ທີ່ມີອາລົມສຸຂຸມ ເຢືອກເຢັນເປັນເຄົ້າ

 

ໄດ້ຍິນອີກວ່າ ເຈົ້າສຸພານຸວົງກຽດຊັງຝຣັ່ງ ເພາະຫມົດທີ່ຝຣັ່ງສາມາດໃຫ້ໄດ້ ສໍາລັບຄົນດີມີຄວາມສາມາດຂອງປະເທດນັ້ນກໍພຽງຕໍາແຫນ່ງຕໍ່າໆເທົ່ານັ້ນ ຈະວ່າແລ້ວ ນັ້ນເປັນການດູຫມິ່ນຢຽດຫຍາມກຽດສັກສີຂອງເພິ່ນເປັນຢ່າງຍິ່ງ ມີຫົນທາງດຽວເທົ່ານັ້ນ ທີ່ຈະກູ້ກຽດບໍ່ແມ່ນແຕ່ຂອງເພິ່ນ ແຕ່ຂອງປະຊາຊາດລາວທີ່ເພິ່ນເປັນຕົວແທນອີກດ້ວຍ ຫົນທາງນັ້ນກໍຄື ຂັບໄລ່ໄສສົ່ງຝຣັ່ງອອກຈາກດິນແດນລາວໃຫ້ໄດ້

 

ຄວາມຫວັງດັ່ງກ່າວເປັນຈິງຂຶ້ນມາ ເມື່ອຝຣັ່ງຖືກຍີ່ປຸ່ນຂັບໄລ່ໄສສົ່ງອອກໄປບໍ່ພຽງ ຈາກເມືອງລາວແຕ່ຈາກທົ່ວອິນດູຈີນອີກດ້ວຍ ເນື່ອງຈາກວ່າ ເຈົ້າສຸພານຸວົງຢູ່ວົງນອກຂອງການເມືອງລາວ ການເຂົ້າຮ່ວມລັຖບານອິສຣະຂອງເພິ່ນ ຈຶ່ງເປັນທີ່ບໍ່ພໍໃຈຂອງຄະນະລັຖບານ ດັ່ງທ່ານກະຕ່າຍໂດນສະໂສຣິດເປັນຕົ້ນ ເພາະນັ້ນກໍປຽບເຫມືອນການຫລີ້ນເສັ້ນຫລີ້ນສາຍ ບໍ່ແມ່ນຄຸນງາມຄວາມດີທີ່ໄດ້ທໍາໄວ້ ຕໍ່ປະເທດຊາດເປັນທີ່ຕັ້ງ

 

ເຈົ້າສຸພານຸວົງເອງນັ້ນ ບໍ່ພຽງແຕ່ມາມືເປົ່າ ເພິ່ນເປັນຕົວແທນຂອງພວກວຽດມິນ ຊຶ່ງທາງລາວເຮົາຖືວ່າເປັນພວກຄອມມູນິດອີກດ້ວຍ ດັ່ງນັ້ນ ທາງຝ່າຍອ່ຽງຂວາຂອງລັຖບານອິສຣະ ຈຶ່ງແຮ່ງບໍ່ມັກເຈົ້າສຸພານຸວົງຂຶ້ນຕື່ມ ເລື້ອງນີ້ເປັນເຫດໃຫຍ່ຂຶ້ນມາ ເມື່ອເວົ້າເຖີງນະໂຍບາຍຕໍ່ຕ້ານຝຣັ່ງ ໃນສໄມທີ່ລັຖບານລາວອິສຣະໄປຫລີ້ໄພການເມືອງຢູ່ປະເທດໄທ ທາງຝ່າຍເຈົ້າສຸພານຸວົງຕ້ອງການຢາກປະສານງານແຫນ້ນກັບພວກວຽດມິນ ຊຶ່ງໃນສາຍຕາຂອງຝ່າຍອ່ຽງຂວາ ກໍເທົ່າກັບວ່າ ເອົາອະນາຄົດຂອງປະເທດຊາດໄປວາງໄວ້ກັບພວກວຽດ ທີ່ເປັນສັດຕູດັ່ງເດີມຂອງຊາດລາວເຮົາ ມາແຕ່ກ່ອນ ທ້າຍທີ່ສຸດ ເມື່ອຝຣັ່ງໄຂທາງໃຫ້ລັຖບານລາວອິສຣະກັບໄປປະເທດໄດ້ ໂດຍບໍ່ເອົາໂທດຫຍັງ ຄະນະລັຖບານລາວອິສຣະທີ່ບໍ່ອ່ຽງຊ້າຍ ກໍທະຍອຍກັນກັບຄືນ ເມືອງລາວຫມົດ ແລະທາງເຈົ້າສຸພານຸວົງທີ່ບໍ່ຖືກເສັ້ນກັບພວກອ່ຽງຂວາຫລືກາງອ່ຽງຂວາຢູ່ແລ້ວ

ກໍເລີຍຫມາຍຫມັ້ນປັ່ນຕໍ່ຝ່າຍວຽດມິນເລີຍ ຊຶ່ງນັ້ນກໍເທົ່າກັບວ່າ ນັ້ນຄືຈຸດເລີ້ມຕົ້ນທີ່ລາວເຮົາຂ້າແກງກັນເອງ ຊຶ່ງຜົນທີ່ໄດ້ກໍຄືຜູ້ທີ່ຊັກຈູງຢູ່ເບື້ອງຫລັງນັ້ນເອງ

 

2. ຕອນໃດແທ້ທີ່ເຈົ້າສຸພານຸວົງເລີ້ມເປັນເຈົ້າຊາຍແດງ?

 

ຄໍາຖາມຂໍ້ນີ້ ນັບວ່າເປັນຄໍາຖາມທີ່ຖືກເກັບຂຶ້ນມາຖົກຖຽງກັນ ບໍ່ແມ່ນຂອງຫນ້ອຍ ບາງຄົນກໍວ່າ ເພິ່ນເປັນມາແຕ່ສໄມໄປຕິດຕໍ່ຂໍຄວາມຊ່ອຍເຫລືອຈາກທ່ານໂຮ່ຈີມິນ ໃນສໄມຕໍ່ສູ້ກັບຝຣັ່ງພຸ້ນ ບາງຄົນກໍວ່າ ເພິ່ນເປັນສໄມຄອມມູນິດລາວຕັ້ງພັກຂຶ້ນໃນປີ໑໙໕໕ ແລະບາງຄົນກໍວ່າ ເພິ່ນບໍ່ໄດ້ເປັນຄອມມູນິດ ແຕ່ຖືກຄອມມູນິດຫມູນໃຊ້ຢ່າງຫລັບຫູຫລັບຕາ ຕລອດມາ ຂ້າພະເຈົ້າວ່າ ມີທາງເປັນໄປໄດ້ຫລາຍທີ່ເພິ່ນຈະເປັນຄອມມູນິດ ໃນສໄມຄອມມູນິດລາວຕັ້ງພັກຂຶ້ນໃນປີ໑໙໕໕ ການເປັນຫັ້ນ ກໍຄົງເປັນການຈໍາເປັນຊື່ໆ ຊຶ່ງກໍຄົງບໍ່ເຂົ້າເລິກຄືຄອມມູນິດລາວ ທີ່ເຮົາມາພາກັນຮູ້ໃນພາຍຫລັງຄືທ່ານໄກສອນ ແລະທ່ານຫນູຮັກເປັນຕົ້ນ ຈະເວົ້າແລ້ວ ຖ້າສະພາບການປ່ຽນແປງໄປໃນທາງທີ່ຖືກຕ້ອງ ໃນການໂຮມລາວຄັ້ງທີນຶ່ງ ຄວາມເປັນຄອມມູນິດຂອງເຈົ້າສຸພານຸວົງກໍຄົງຈະຈາງໄປເອງ ເມື່ອກັບມາຢູ່ຖັນແຖວຂອງຜູ້ນໍາລາວທີ່ຖືກຕ້ອງຕາມທັມນອງຄອງທັມ ເພາະສະພາບການນັ້ນມີສ່ວນຢ່າງໃຫຍ່ຫລວງໃນການຂີດເສັ້ນແນວຄິດຂອງຄົນໆນຶ່ງ

 

 

3. ເຈົ້າສຸພານຸວົງຕ້ອງການຫຍັງແທ້?

 

ຫລາຍຄົນວ່າອໍານາດ ຊຶ່ງນັ້ນກໍມີສ່ວນຖືກ ແຕ່ຂ້າພະເຈົ້າວ່າ ເລິກໆໄປແລ້ວ ເພິ່ນຕ້ອງການການຮັບຮູ້ເພິ່ນວ່າມີຄຸນສົມບັດມີຄວາມຮູ້ຄວາມສາມາດ ແລະມີຄວາມຄິດອັນປຣາດເປຣື້ອງ ບໍ່ນ້ອຍຫນ້າກ່ວາເຈົ້າເພັຊຣາດ ຫລືອາດຈະຫລາຍກ່ວາເຈົ້າເພັຊຣາດອີກ ດັ່ງນັ້ນ ມັນຈຶ່ງສົມຄວນຍິ່ງທີ່ເພິ່ນຄວນຈະຖືກເລືອກໃຫ້ເປັນຜູ້ນໍາລາວ ສິ່ງທີ່ເພິ່ນຂາດການຜິດ ກໍມີຢູ່ວ່າ ການຮັບຮູ້ໃນຄວາມເປັນຜູ້ນໍານັ້ນ ບໍ່ແມ່ນຈາກສິ່ງດັ່ງກ່າວເທົ່ານັ້ນ ແຕ່ມັນຍັງຢູ່ທີ່ ການພິສູດຕົວເອງໃນວົງການເມືອງລາວ ຊຶ່ງເຈົ້າສຸພານຸວົງບໍ່ຢູ່ໃນຖານະທີ່ຈະທໍາໄດ້ ດ້ວຍເຫດການແວດລ້ອມທີ່ບໍ່ເຂົ້າຂ້າງນັ້ນເອງ ແຕ່ໃນສາຍຕາຂອງຄົນລາວເຮົາໂດຍທົ່ວໄປແລ້ວ ເຈົ້າສຸພານຸວົງຄືຕົວແທນຂອງເຈົ້າເພັຊຣາດ ທີ່ຜູ້ກ່ຽວເອງກໍຍັງຍົກຍ້ອງໃນການເສັຽສຣະແລະເຮັດແທ້ທໍາຈິງຂອງນ້ອງຊາຍ ດັ່ງນັ້ນ ເຈົ້າສຸພານຸວົງຈຶ່ງຢູ່ໃນສະພາບທີ່ໄດ້ປຽບໃນທາງສຽງມະຫາຊົນ ອັນສະແດງອອກໃນການເລືອກຕັ້ງຜູ້ແທນທົ່ວປະເທດໃນປີ໑໙໕໘ ຊຶ່ງເພິ່ນເອງໄດ້ຮັບຄະແນນນິຍົມຢ່າງລົ້ນເຫລືອ

 

ມັນບໍ່ແປກທີ່ເຈົ້າສຸພານຸວົງຫລືຝ່າຍຊ້າຍ ຈະບໍ່ຫມູນໃຊ້ຈຸດໄດ້ປຽບນີ້ ເພື່ອຜົນທາງການເມືອງ ນັ້ນສະແດງອອກຢູ່ທີ່ການສ້າງຕັ້ງແນວລາວຮັກຊາດ ເພື່ອເປັນແນວໂຮມຜູ້ຮັກຊາດ ຕໍ່ຕ້ານກັບຝ່າຍລັຖບານ ແນວໂຮມດັ່ງກ່າວທໍາຫນ້າທີ່ຫລາຍຢ່າງເຊັ່ນ neutralize ຝ່າຍຂວາຫລືອ່ຽງຂວາ ກະເກນເອົາຜູ້ຮັກຊາດໃນທຸກຊົນຊັ້ນ ໃນທຸກເຜົ່າຊົນ ເຂົ້າຮ່ວມຢ່າງບໍ່ເລືອກສີສັນຂອງການເມືອງ ແຕ່ຜູ້ຮັກຊາດດັ່ງກ່າວ ຈະມີຫນ້າທີ່ກໍພຽງປະຕິບັດການຕາມຄໍາສັ່ງ ໂດຍບໍ່ໄດ້ມີສ່ວນຮ່ວມໃນການວາງແຜນ ໃນລະດັບຄວາມເປັນຕາຍຂອງຊາດບ້ານເມືອງເລີຍ ຕາມທັສນະຂອງຂ້າພະເຈົ້າແລ້ວ ແນວໂຮມນີ້ເອງ ບໍ່ແມ່ນຄວາມສລາດສ່ອງໃສຂອງພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ ທີ່ທາງຝ່າຍຄອມມູນິດຈະອ້າງຫນັກອ້າງຫນາວ່າ ເປັນຜູ້ນໍາທາງ ຄືຕົວການທີ່ສົ່ງໃຫ້ເມືອງລາວ ຕົກຢູ່ໃນຄ້າຍຂອງຄອມມູນິດ ເອົາແນວໂຮມນີ້ອອກ ຫລືຖ້າຈະເວົ້າໃຫ້ຖືກປ໋ຽບ ເອົາເຈົ້າສຸພານຸວົງອອກ ແນວໂຮມກໍຫມົດຄວາມຫມາຍ ແນວໂຮມຫລືແນວລາວມີປະສິດທິພາບ ກໍເພາະມີເຈົ້າສຸພານຸວົງເປັນຜູ້ນໍາ ຫລືຈະເປັນຕາລະບັດບັງຫນ້າ ກໍແລ້ວແຕ່

 

ດັ່ງນັ້ນ ຖ້າຈະຖາມອີກວ່າ ເຈົ້າສຸພານຸວົງຕ້ອງການຫຍັງແທ້? ຖ້າເອົາເລື້ອງຄວາມຮັກຊາດທີ່ຜູ້ນໍາລາວຕ່າງກໍມີໃນແບບຂອງຕົນອອກ ປວັດສາດລ້ວນຊີ້ບອກວ່າ ເຈົ້າສຸພານຸວົງຕ້ອງການ ທັງອໍານາດແລະການຍອມຮັບຂອງປະຊາຊາດລາວ ຊຶ່ງຫນ້າເສັຽດາຍ ສິ່ງທີ່ເພິ່ນໄດ້ຮັບກໍຄື ເງົາຂອງອໍານາດ ແລະຄວາມສງົນສົນເທ່ຂອງປະຊາຊາດລາວນັ້ນເອງ

 

4. ເຈົ້າສຸພານຸວົງສ້າງຊາດຫລືທໍາລາຍຊາດ?

 

ບັນຫານີ້ຍາກຫລາຍທີ່ຈະບົ່ງບອກລົງຢ່າງຄັກແນ່ ເພາະໃນທາງຄວາມຄິດຝັນ ແລະການກະທໍາຂອງເພິ່ນລ້ວນຊີ້ໄປໃນທາງເພື່ອຊາດເພື່ອປະຊາຊົນ ແຕ່ໃນສິ່ງທີ່ອອກມາ ຫລືຜົນທີ່ໄດ້ຮັບ ເມືອງລາວຕ້ອງຖອຍຫລັງເຂົ້າຖໍ້າອີກເປັນເວລາຕັ້ງຫລາຍສິບປີ ນີ້ຫາກເຈົ້າສຸພານຸວົງມີຄວາມສຸຂຸມຢ່າງເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ ເພິ່ນກໍຄົງບໍ່ຈົມປັກກັບທິດທາງທີ່ເພິ່ນເດີນ ຈົນເຖີງຂັ້ນກາຍເປັນວ່າ ເອົາບ້ານເອົາເມືອງໄປຖວາຍໃຫ້ຜູ້ອື່ນ ທີ່ບໍ່ແມ່ນເຊື້ອສາຍວົງສາຄະນາຍາດຂອງຕົນເອງ ແລະຍິ່ງໄປກ່ວານັ້ນ ຫາກເຈົ້າສຸພານຸວົງເປັນຕົວແທນຂອງເຈົ້າເພັຊຣາດ ທີ່ມີຄວາມເປັນຣັຖບຸຣຸດຢ່າງແທ້ຈິງ ເພິ່ນກໍຄົງສ້າງຖານກໍາລັງຮັກຊາດຂອງເພິ່ນເອງ ຊຶ່ງຜູ້ຮັກຊາດລາວເປັນຈໍານວນບໍ່ຫນ້ອຍ ພ້ອມທີ່ຈະຖວາຍຊີວິດເພື່ອກຽດອັນສູງສົ່ງນັ້ນ ແຕ່ກັບເປັນວ່າ ເພິ່ນເລືອກທີ່ຈະໃຫ້ຕ່າງຊາດຂີດເສັ້ນອະນາຄົດຂອງບ້ານເມືອງ ນີ້ມັນຕ່າງກັນຫລາຍກັບວິຣະກັມຂອງເຈົ້າອະນຸທີ່ຄັ້ງນຶ່ງເປັນແມ່ແຮງໃຫ້ເພິ່ນ ມອບກາຍຖວາຍຕົວ ເພື່ອພາຣະກິດອັນສູງສົ່ງຂອງຄວາມເປັນລາວນັ້ນ

 

5. ອະນຸສອນຂອງເຈົ້າສຸພານຸວົງ?

 

ມັນຄົງຈະບໍ່ເກີນໄປ ທີ່ຈະກ່າວວ່າ ອະນຸສອນຂອງເພິ່ນ ຄືຄວາມຝັນທີ່ຕ້ອງມີມາເປັນໄປ ຄວາມຫວັງທີ່ຕ້ອງມາສູນສິ້ນ ຜູ້ຄົນຫລາຍຫມື່ນຄົນຕ້ອງຖືກຈັບກຸມຂຸມຂັງ ໄປຢ່າງທີ່ເອີ້ນກັນງາມໆວ່າ ສໍາມະນາ ຜູ້ຄົນນັບຫລາຍແສນຄົນທີ່ຕ້ອງມາພັດພາກ ຈາກບ້ານເກີດເມືອງນອນ ທັງທີ່ຍັງອາໄລຮັກ ຊີວິດທີ່ມີຄ່າ ທີ່ເປັນໄປໄດ້ເພື່ອການສ້າງບ້ານແປງເມືອງ ຕ້ອງມາເສັຽຖີ້ມຢ່າງໄຮ້ປໂຍດ ການເຜົາພານເມືອງວຽງຈັນຂອງສຍາມໃນສໄມເຈົ້າອະນຸ ກໍບໍ່ອາດປຽບປານໄດ້ໃນຄວາມໄຮ້ມະນຸສທັມ ຢ່າງຫນ້ອຍ ສຍາມກໍບໍ່ແມ່ນລາວ ນີ້ເຮົາຄົນລາວດຽວກັນແທ້ໆ ກັບມາເຮັດໄດ້ເຖີງປານນັ້ນ ນີ້ບໍ່ຄືອະນຸສອນຂອງເຈົ້າສຸພານຸວົງ ເຊື້ອຫນໍ່ຂອງຂຸນບໍຣົມ? ໃນນາມຂອງຄວາມເປັນພຸດ ຄວາມເປັນລາວທີ່ພ້ອມຈະໃຫ້ອະໄພແກ່ຄົນລາວສາຍເລືອດດຽວກັນ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍໃຫ້ດວງວິນຍານຂອງເຈົ້າສຸພານຸວົງ ຈົ່ງໄປສຸຂຕິເຖີດ

 

ດ້ວຍຄວາມຮັກແພງ

ລາວເກົ່າ

ປ.ລ. ທ້າຍນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າມີບົດກະວີຂໍຝາກໄວ້ໃຫ້ແກ່ທຸກໆທ່ານ ຫວັງວ່າວັນນຶ່ງເຮົາຄົງຈະພົບກັນອີກ ໃນຄວາມຫວັງ ໃນຄວາມເປັນຈິງ ເພື່ອຊາດບ້ານເມືອງທີ່ຮັກຂອງປວງຊົນລາວທຸກຄົນ

 

 

ລຸງສຸພາ

ຕັ້ງແຕ່ຍັງຍາວໄວ
ທັງບິດາແລະຊາວເມືອງທ່າແຂກມະຫາໄຊ
ຕ່າງນັບຖືລຸງ
ເຫັນລຸງເປັນດັ່ງຄວາມຫວັງຂອງຊາດ
ຄວາມປາຖນາຂອງເຜົ່າພັນ

ເສັ້ນທາງທີ່ລຸງກ້າວເດີນ
ເຈົ້າອະນຸນັ້ນເຄີຍຜ່ານ
ບໍ່ແປກຄົນຢ່າງນາຍພົນສີໂຄດ ລຸງອຸດຕະມະ
ຈະບໍ່ເຝົ້າຕາມນໍາຫລັງລຸງ
ຫວັງກອບກູ້ເອົາກຽດສັກສີຂອງຊາດບ້ານເມືອງຄືນ

໒ສັດຕະວັດຜ່ານໄປ
ຂີ້ຂ້າເຂົານັ້ນແມ່ນເຮົາ
ມີບໍ່? ເລືອດທີ່ຮັກຊາດ
ຈະບໍ່ເດືອດພ່ານ

ທົ່ວທັງປະເທດ
ຢ່າງງຽບຊີດ ຢ່າງອອກຫນ້າ
ຕ່າງຝາກຄວາມຫວັງ
ໄວ້ກັບລຸງ

ຍາມລຸງຖືກຍິງຕອນຂ້າມນໍ້າຂອງ
ຄາວສໄມຝລັ່ງ
ແມ້ແຕ່ບິດາເສືອຍີ້ມຍາກ
ກໍຕ້ອງຫລັ່ງນໍ້າຕາໃຫ້

ຍາມລຸງຖືກຂັງແລະຫລົບຫນີ
ສໄມທ່ານຜຸ່ຍເປັນນາຍົກ
ປວງຊົນທັງຊາດຕ່າງເອົາໃຈຊ່ອຍ
ໃຫ້ລຸງໄດ້ຫນີລອດຕລອດປອດໄພ

ໂອ້ລຸງສຸພາ
ນ້ອງຊາຍເຈົ້າເພັຊຣາດລັຖບຸຣຸດຂອງຊາດ
ລູກຊາຍເຈົ້າອຸປຣາດບຸນຄົງຜູ້ທ້າທາຍອໍານາດສຍາມ
ຮຽກຕີເອົາໄຊຍະບຸຣີຄືນ
ແລະເຊື້ອຫນໍ່ຂອງສົມເດັດເຈົ້າອະນຸ
ຜູ້ມີເລືອດລາວຢູ່ທຸກກະບຽດນີ້ວ

ກໍເພາະລຸງ
ຫລາຍຄົນບໍ່ຍອມຫນີເມື່ອຍັງມີໂອກາດ
ແຕ່ກັບຍອມຂໍຢູ່ສ້າງບ້ານແປງເມືອງແທນ

ແລະແລ້ວກໍເຫມືອນຖືກຟ້າກັ່ນແກ້ງ
ຄົນເຫລົ່ານີ້ຕ້ອງມາທົນທຸກ
ຕ້ອງມາຕາຍຈາກ
ຫລືບໍ່? ກໍຕ້ອງມາລະເຫ່ເລ່ລ່ອນ
ຫນີອອກຈາກປະເທດຂອງຕົນໃນທີ່ສຸດ

ຫາກວ່າແມ້ນພຽງຝ່າຍນັ້ນບໍ່ມີລຸງ
ຈະມີຜູ້ຮັກຊາດຈັກຄົນຕັດໃຈເຂົ້າຮ່ວມ
ແມ້ນຕາຍກໍຍອມຕາຍຕ່າງໄດ້

ລຸງສຸພາ
ມາຈົນເຖີງວັນນີ້
ລາວທັງຊາດກໍບອກບໍ່ໄດ້ວ່າ
ລຸງຄືຫຍັງແທ້?
ບຸນຄຸນທີ່ຊາດຈະຕ້ອງຈາຣຶກ
ຫລືຄວາມຫວັງທີ່ມອດໄຫມ້ໄປ
ເມື່ອລຸງຕ້ອງຈາກໄປທັງທີ່ຍັງຢູ່

 

 

Home | ວັງຫລວງແລະວັງຫນ້າ | ເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວົງ: ເພິ່ນຢືນຢູ່ຈຸດໃດແທ້? | ເຈົ້າເພັຊຣາດ: ຣັຖບຸຣຸດຂອງຊາດລາວ | ເຈົ້າເພັຊຣາດ: ພາກວິເຄາະວິຈານ | Iron Man of Laos | Chapter1: Biography of Prince Phetsarath | Chapter 2: The Japanese seize Laos | Chapter 3: Dismissal from Viceroy | Chapter 4: Eleven years in Thailand | Chapter 9: Phetsarath is invited to return | Chapter 10: A critique of Phetsarath's neutrality | ເຈົ້າບຸນອຸ້ມ ນະຈໍາປາສັກ | ເຈົ້າມະຫາຊີວິດສີສວ່າງວັທນາ | The politics of ritual & remembrance | ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ: ຄວາມເປັນກາງຢູ່ໃສ? | ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ ຕອນທີ໒ | ເຈົ້າຊີວິດ | ເຈົ້າເພັຊຣາດ | ເຈົ້າສຸວັນນະພູມມາ | ເຈົ້າສຸພານຸວົງ | ເຈົ້າຈອມທັງຫລາຍ | Lao history ແລະເພງຊາດລາວ | ອະຣັມພະບົດແລະຄວາມເປັນມາຂອງເມືອງລາວ | ເຈົ້າສຸພານຸວົງ: ເຈົ້າຊາຍແດງ | Khun Borom Stories

This site was last updated 08/02/05